2

Hoe wordt het capaciteitstarief berekend?

Sinds 1 januari 2023 is het capaciteitstarief in werking getreden, een nieuwe manier waarop de netdistributiebeheerders je verbruik in kaart en kost zullen brengen. Die aanpassing kan verschillende effecten hebben op je factuur, afhankelijk van je huidige verbruik en opstelling. We leggen je uit hoe netbeheerders het capaciteitstarief berekenen en hoe, aan de hand van simulaties, dit geen geheimen voor je hoeft te hebben.

De nettarieven worden berekend op het gemiddelde van je maandelijkse gebruikspieken

Met het uitrollen van digitale meters over heel Vlaanderen hebben netverbruikers en de netbeheerder meer inzicht in het elektriciteitsverbruik van Vlaamse huishoudens. Sinds 1 januari 2023 worden de nettarieven gedeeltelijk berekend op het gemiddelde van je maandelijkse gebruikspieken.

Dan zal je minder betalen voor elke kilowattuur die je verbruikt, maar meer betalen als je hogere stroompieken veroorzaakt.

Stap 1

Jouw digitale meter houdt per kwartier jouw vermogen bij (in kW of kilowatt).

Stap 2

Uit deze kwartierregistraties haalt Fluvius telkens de maandpiek, d.w.z. het kwartier met het hoogste gemiddelde vermogen.

Stap 3

Iedere maand berekent Fluvius een gemiddelde van de maandpieken van de afgelopen 12 maanden.

Stap 4

Wanneer je een jaarlijkse afrekening krijgt, berekent Fluvius opnieuw een gemiddelde van de gemiddelde maandpieken van de afgelopen 12 maanden. Op die piek wordt het capaciteitstarief berekend.

Doordat de berekening op basis van het gemiddelde van de gemiddelde gebeurt zal een eenmalige verbruikspiek een zeer beperkte invloed op de elektriciteitsfactuur hebben.

Een klassieke meter kan je piekverbruik niet meten. Als je nog een analoge meter hebt, betaal je een vast bedrag, gebaseerd op een verbruikspiek van 2,5 kW. Dat is trouwens de minimale bijdrage in de netkosten. Let wel op: het capaciteitstarief vertegenwoordigt maar een deel van de netkosten. Het andere deel van de netkosten wordt nog steeds berekend op basis van je verbruik. Dat tarief is hoger bij een klassieke meter dan bij een digitale meter, dus is het interessant om een een digitale meter in huis te hebben.

Wist je dat je vanaf 1 januari 2023 gratis een digitale meter kan laten plaatsen? Ga naar de site van Fluvius en vraag je meter aan.

Enkele simulatievoorbeelden

Op de site van de VREG kan je laten berekenen wat het capaciteitstarief betekent voor je eigen situatie is. Hieronder vind je al een aantal voorbeelden van simulaties en hoeveel nettarieven zij zullen betalen.

  • Simulatie 1: een gezin met twee kinderen

    Een gezin met 2 kinderen verbruikt gemiddeld 3.500 kWh per jaar. Met een klassieke meter betaalt het gezin in 2023 € 339 (incl. btw) aan nettarieven. Dat is € 11 meer dan in 2022, maar nog altijd 27% minder dan in 2021. In totaal betalen ze in 2023 € 2.447 voor hun elektriciteit. De nettarieven (incl. btw) zijn goed voor 14% van hun factuur.

    Installeren ze een digitale meter, dan betalen zij in 2023 een gelijkaardig bedrag aan nettarieven. Met een digitale meter betalen ze een capaciteitstarief op basis van hun gemiddelde maandpiek. Die schat de simulator in op 4,26 kW, waardoor hun nettarieven op € 337 neerkomen, € 2 minder dan met een klassieke meter.

    Simulatie 1 met analoge meter

    Simulatie elektriciteitsfactuur met een klassieke meter (bron: VREG).
    Simulatie 1 met digitale meter

    Simulatie elektriciteitsfactuur met een digitale meter (bron: VREG).
  • Simulatie 2 met digitale meter

    Laten we nog een voorbeeld nemen van een gezin dat 5 jaar geleden zonnepanelen geïnstalleerd heeft en een digitale meter bezit. Die zonnepanelen produceren 3.600 kWh per jaar. Hun jaarlijkse afname van het net bedraagt 2.700 kWh terwijl hun injectie van de zonne-elektriciteit op het net 2.450 kWh is. De hoge elektriciteitprijzen zorgen ervoor dat het gezin meer betaalt voor elektriciteit dan vorig jaar. De simulator schat hun gemiddelde maandpiek in op 4,23 kWh, wat zorgt voor lagere nettarieven.

    Met een klassieke meter zou het koppel (afname na terugdraaien van de teller van 250 kWh meegerekend) in 2023 € 288 aan nettarieven betalen. In dat geval zouden ze zowel het capaciteitstarief als het prosumententarief betalen. Hun volledige elektriciteitsfactuur zou in 2023 dan € 486 bedragen.

    Simulatie 2 met analoge meter

    Simulatie elektriciteitsfactuur met een klassieke meter (bron: VREG).
    Simulatie 2 met digitale meter

    Simulatie elektriciteitsfactuur met een digitale meter (bron: VREG).
  • Simulatie 3: een gezin met drie kinderen, eigenaars elektrische wagen en laadpaal thuis

    In het derde voorbeeld bekijken we een gezin dat onlangs een elektrische auto heeft aangeschaft met een eigen laadpaal met een vermogen van 7,36 kW. Hoeveel de nettarieven voor het gezin bedragen met een digitale meter, hangt af van de mate waarin ze het laden van de wagen spreiden. Die verbruikt natuurlijk heel wat kWh en zou voor grote pieken kunnen zorgen. Daarom geeft de simulator verschillende scenario’s weer. Het gezin in dit voorbeeld zal ook een terugleveringsvergoeding ontvangen voor de elektriciteit die op het net wordt gezet (alleen van toepassing met een digitale meter). 

    Als het gezin de elektrische auto oplaadt aan vol vermogen terwijl hun huishoudtoestellen werken, dan zal de gemiddelde maandpiek naar schatting 12,26 kWh zijn. In dat geval ligt de kost op hun elektriciteitsfactuur hoger dan vóór het capaciteitstarief.

    Als het gezin de wagen ’s nachts oplaadt terwijl er geen andere huishoudtoestellen vermogen verbruiken, dan is hun gemiddelde maandelijkse piekverbruik lager (volgens de simulator 7,36 kWh). Ze betalen dan minder aan nettarieven.

    Als het gezin een intelligente laadpaal laat plaatsen, spreidt die het elektriciteitsverbruik automatisch voor hen. De simulator schat in dat geval een piek van 4,9 kWh in, wat een lagere kost aan nettarieven betekent.

    Simulatie 3 met klassieke meter

    Simulatie elektriciteitsfactuur met een klassieke meter (bron: VREG).
    Simulatie 3 met digitale meter

    Simulatie elektriciteitsfactuur met een digitale meter (bron: VREG).

Oplossingen om te besparen met een digitale meter

Als je bewust met je elektriciteitverbruik omgaat en jouw vermogen weet te spreiden, zal het zogenaamde ‘piektarief’ voor jou weinig negatieve gevolgen hebben. Sterker nog, dankzij deze 4 tips kan je extra besparen op je elektriciteitfactuur met een digitale meter:

1. Meten = weten

Niet alleen de netbeheerder, maar ook jij kan je elektriciteitverbruik nauwkeurig opvolgen.

Door de digitale meter kan je de spreiding van je verbruik en je piekverbruik in de gaten te houden, want het is de hoogste kwartierpiek per maand die meetelt voor de berekening van je tarief.

2. Wie spreidt, betaalt minder

Volg je je elektriciteitverbuik al op? Heel goed! Dan kan je met die informatie aan de slag.

Let vooral op grote installaties die veel verbruiken of oudere huishoudelijke toestellen die vaak een hoger vermogen hebben. Die laat je best niet tegelijk werken.

3. Zet in op zelfverbruik

Zoals je in het simulatievoorbeeld hierboven kan lezen (voorbeeld 2), zijn zonnepanelen een uitstekende manier om deels zelfvoorzienend te worden in je elektriciteitverbruik.

Installeer een thuisbatterij om je elektriciteit op te slaan en je opgewekte elektriciteit ook op andere momenten te gebruiken, zodat je jouw pieken beperkt.

4. Stuur slim aan

Het verbruik spreiden is een stuk makkelijker als de toestellen slim kunnen worden aangestuurd. Als je van plan bent een elektrische wagen te kopen, denk dan aan een intelligente laadpaal bij jou thuis. Die houdt namelijk rekening met het verbruik van de mensen in je buurt en past het laadvermogen aan.

Ook andere grootverbruikers zoals elektrische warmtepompen kan je slim aansturen door ze tijdens periodes met minder elektriciteitsverbruik van andere toestellen te (laten) activeren.

Meer weten over het capaciteitstarief?​